Wybór między pergolą wolnostojącą a pergolą przyścienną to jedna z pierwszych decyzji, które podejmują klienci planujący zadaszenie tarasu. Obie konstrukcje mają swoje zalety — różnią się wyglądem, funkcjonalnością, sposobem montażu i tym, jak klasyfikują je aktualne przepisy budowlane.

Poniżej znajdziesz porównanie oparte o realne montaże oraz aktualne prawo na 2025/2026 rok.

Pergola przyścienna — kiedy sprawdza się najlepiej?

Pergola przyścienna (montowana do elewacji) to najczęściej wybierane rozwiązanie przy zadaszeniu tarasu przy domu.

Zalety pergoli przyściennej

• idealna do klasycznych tarasów przy salonie lub jadalni,

• naturalne przedłużenie domu — wygląda, jakby była częścią budynku,

• mniejsza liczba słupów = więcej wolnej przestrzeni,

• łatwe podłączenie oświetlenia, automatyki, rolet ZIP,

• ochrona bezpośrednio przy wyjściu z domu.

Kiedy jej nie polecamy?

• kiedy elewacja nie pozwala na kotwienie (słaby materiał, docieplenie 20+ cm),

• przy tarasach bardzo niskich lub bardzo wąskich,

• gdy klient chce zachować elewację „czystą” bez elementów montażowych.

Pergola wolnostojąca — idealna, gdy taras jest oddzielony od domu

Pergola wolnostojąca to konstrukcja, która nie dotyka budynku — stoi na własnych słupach i fundamentach.

Zalety pergoli wolnostojącej

• można ją postawić w ogrodzie, na środku działki, przy basenie,

• brak konieczności kotwienia do ściany domu,

• pełna swoboda ustawienia względem słońca,

• często bardziej „architektoniczna” i efektowna wizualnie,

• idealna, jeśli dom ma słabą elewację lub dużo przeszkleń.

Minusy

• wymaga mocniejszego fundamentowania,

• często wyższy koszt konstrukcji (więcej słupów),

• większa ekspozycja na wiatr → konieczne dobranie solidnych profili.

Co mówią przepisy? Czy trzeba pozwolenie? (2025 / 2026)

To bardzo częste pytanie klientów. Wyjaśniamy w prosty sposób.

1️⃣ Pergola przyścienna — najczęściej BEZ pozwolenia

Zgodnie z aktualnym Prawem budowlanym (nowelizacja 2025, obowiązuje również w 2026):

• Zadaszenie tarasu do 35 m² → nie wymaga ani pozwolenia, ani zgłoszenia

• Zadaszenie tarasu 35–50 m² → wymaga zgłoszenia

• Powyżej 50 m² → może wymagać pozwolenia

Klucz: konstrukcja nie może zmieniać bryły budynku.Pergola aluminiowa przyścienna, montowana do elewacji, nie liczy się jako przebudowa dachu → dlatego łatwo mieści się w tych przepisach.

2️⃣ Pergola wolnostojąca — w przepisach bywa traktowana jako „wiata”

Wiata = obiekt budowlany wolnostojący → inne zasady.

• wolnostojąca konstrukcja do 50 m² → często wystarczy ZGŁOSZENIE,

• większe konstrukcje mogą wymagać pozwolenia,

• limit: maks. 2 takie obiekty na każde 500 m² działki.

W praktyce większość pergoli wolnostojących mieści się w kategorii zgłoszenia, ale zależy to od lokalnego urzędu i MPZP.

Co ważne:

• Lekkie pergole aluminiowe nie są budynkami

• Nie zwiększają powierzchni użytkowej

• Nie wymagają fundamentów w rozumieniu budynku (tylko kotwy / stopy fundamentowe)

Dlatego formalności najczęściej są minimalne.

Którą pergolę wybrać? Nasze rekomendacje z montaży

Wybierz pergolę przyścienną, jeśli:

• masz taras przy salonie lub jadalni,

• chcesz ochrony bezpośrednio przy wyjściu z domu,

• zależy Ci na niższych kosztach,

• elewacja pozwala na montaż.

Wybierz pergolę wolnostojącą, jeśli:

• taras jest oddalony od domu,

• chcesz pergoli przy basenie lub w ogrodzie,

• nie chcesz ingerować w elewację,

• planujesz bardziej efektowną przestrzeń rekreacyjną.

Podsumowanie — które rozwiązanie jest lepsze?

Nie ma jednej odpowiedzi. Pergola przyścienna to idealne, praktyczne rozwiązanie dla większości tarasów przy domu. Pergola wolnostojąca daje największą wolność projektową i świetnie wygląda jako osobna strefa wypoczynku.

Pod względem prawa → obie konstrukcje najczęściej da się zrealizować bez pozwolenia, pod warunkiem zachowania limitów powierzchni i braku ingerencji w konstrukcję budynku.

Kontakt

+48883487552

+48796418071

biuro@dksystems-pro.com

Śledź nas